demony
demony…
Hiranja królestwo Widżajanagaru
Harihara przejął nie tylko wzory prawa i zarządzania, lecz ich bóstwa domowe oraz otoczył kultem boga Wisznu. Jego nauczycielem duchowym został Sri Widjaranja, niosący wiedzę, wielki ówczesny filozof śiwaicki, autor dzieła Zwierciadło nauki, będące sanskryckim streszczeniem wedyjskich upaniszad. Stworzył on oprawę religijną państwa i dał dynastii Sangama filozoficzną wykładnię władzy. Być może nazwa państwa wzięła się od imienia tego wielkiego mędrca południowych Indii, a wszyscy późniejsi władcy oddawali mu nie mniejszą cześć niż Harihara i uważali go za rzeczywistego twórce Widżajanagaru. Za swój emblemat przyjęli Warahę, trzecią awatarę boga Wisznu, który właśnie pod postacią dzika zwyciężył demona Hiranję, władcę przestworzy.
Jaksza o dzbanach złota
Jaksza to tajemniczy, złośliwy pomniejszy demon; mieszka w drzewie, żąda małych ofiar i potrafi zamieszać ludziom w głowie — wzbudza pychę!
Kalidas pariasi
— niewolnik, sługa; jeden z niewiernych demonów o spłaszczonych nosach, nienawidzący bogów i ludzi. Kalidas, Kalidasa znaczy niewolnik Kali.
Kans Phoolan Devi
W mojej wsi powiadają, że kiedy demon Kans przeszyje gromem dziewczynkę tuż po urodzeniu i zabije ją, to dziewczynka idzie do nieba i sama staje się piorunem. Demony uderzyły we mnie, więc ja też stałam się dla innych piorunem.
Mulajaka Śiwa i Parwati
Śiwa prawą nogą miażdży karła Mulajakę, który symbolizuje zło wynikające z niewiedzy. Zniszczenie karła jest konieczne, by dokonało się wyzwolenie, symbolicznie ukazane poprzez uniesioną do góry i skręconą w prawo lewą stopę. W prawej górnej ręce trzyma bębenek damaru, symbol pierwotnego dźwięku, którym wybija kosmiczny rytm życia. W lewej górnej ręce trzyma płomień wiedzy, która rozświetla mroki, ale i niszczy. Prawa dolna ręka czyni znak pokoju i uśmierza lęk, ręka lewa — przywołuje pod jego ochronę wiernych szukających wyzwolenia. Wokół ręki ma owiniętą kobrę, przysłaną przez ascetów, by go zniszczyła, i którą zwyciężył, a wokół bioder — skórę tygrysa. Po obu stronach głowy spływają potoki rzeki Gangi. We włosach ma półksiężyc. Nosi dwa różniące się kolczyki, jeden kobiecy, a drugi męski, dla podkreślenia swej dwoistej natury. Na kostkach, nadgarstkach i ramionach nosi dźwięczne bransolety, a na piersiach — rudrakszę, naszyjnik modlitewny, wykonany z wysuszonych pestek, nazywanych oko Rudry. Najlepsza liczba paciorków to święta liczba 108, tyle ile jest imion Śiwy. Ananda Tandawa przynosi światu ukojenie i wyzwolenie, choć Śiwa tańczy w płomieniach, które trawią świat materialny. Na twarzy ma tajemniczy uśmiech Tego, który Wie.świątynie tamilskie
Narakasura obrzędy i święta
Podczas drugiego dnia Diwali, świętuje się zwycięstwo Kriszny nad demonem Narakasurą, uwalniające świat od strachu. Demon zrzucił na wioskę w czasie monsunu wzburzone potoki wód i ludzie umierali ze strachu, obawiając się o swój dobytek, ale Kriszna uniósł wtedy małym palcem u ręki górę Gowardhanę i ludzie mogli się pod nią schronić (według innych opowieści, Indra sprowadził potoki deszczu na wioskę). Powodem do radości podczas święta Diwali jest zniszczenie sił zła i demonów zagrażających spokojowi człowieka.
Rawana Ajodhja 6 grudnia 1992, Brahma i Saraswati, brat i siostra, Hanuman, miejsca sacrum, obrzędy i święta, Rama i Sita, Ramajana
Niewątpliwie takim właśnie legendarnym królem-ksiatriją był Rama, bohater eposu Ramajana. Urodził się on w Ajodhji jako syn władcy, lecz przez macochę został pozbawiony królestwa i wygnany. Udał się wtedy do lasu, do riszi, leśnych mędrców przekazujących naukę duchową i przygotowujących do wewnętrznej inicjacji. Według Ramajany, tylko władca duchowo przebudzony może być królem sprawiedliwym — europejskie komentarze pomijają ten wątek, a właśnie wykładnia duchowych nauk tego eposu jest dla hindusów najważniejsza. Ramajana jest do dziś czytana jako wielka lekcja etyki i moralności, a najważniejsza mitologiczna opowieść dotyczy bitwy, jaką stoczył Rama z władcą Lanki, demonem Rawaną. Bitwa ta odzwierciedla odwieczną walkę dobra ze złem.
Obraz Ramy w liczbie Trzy, jako Rama-Sita-Lakszmana przedstawia zwycięstwo nad Rawaną , a pod liczbą Dwa jako Rama-Sita — idealną parę królewską, zaś jako Rama-Lakszmana — idealny związek braterski, a jako Rama-Hanuman — lojalność w służbie władzy.
Rukmini jest inkarnacją Lakszmi. Śiwa i Brahma przebrani za żebraków opowiedzieli jej o uroczym Krisznie, a ona zakochała się w nim jeszcze zanim go ujrzała. Tymczasem Rukma, brat Rukmini, zadecydował o jej zamęściu za Sziśupalę, nie wiedząc, że jest on awatarą Rawany. Rukma walczył przeciw Wisznu, gdy ten był jeszcze Ramą, a nie Kriszną. Rukmini napisała w tajemnicy przed bratem list do Kriszny, gdyż obawiała się zwiazku z Sziśupali, intuicyjnie czując jego demoniczną naturę. Kriszna przybył w dniu ślubu i uwolnił Rukmini. Zbiegli razem, a następnie, dzięki pomocy swego brata Balaramy, zabił wszystkie demony, które nie zostały zniszczone podczas bitwy z Rawaną. Ale życie Rukmy zostało oszczędzone, gdyż błagała o to Rukmini, całując stopy Kriszny. Siostra zawsze wspiera brata, nawet jeśli ma demoniczną naturę, gdyż jest mu winna lojalność.
Silny i nieśmiertelny, walczy z rakszasami, złośliwymi i niedobrymi duchami, które przeszkadzają sprawować rytuały i plączą ludzkie losy. Ich panem jest Rawana.
[...]
Pomagał Ramie odnaleźć Sitę, gdy została porwana na Sri Lankę i był głównym, obok Ramy, bohaterem wielkiej bitwy, w której Rawana i jego rakszasy zostały całkowicie rozbite. Po bitwie Rama chciał zapłacić Hanumanowi za usługę, ale ten odmówił, ciesząc się jednak, że został potraktowany jak dowódca małp, a nie jak sługa niewolnik, któremu nigdy się za usługi nie płaci. Odtąd służył Ramie bezgranicznie oddany i wierny.
[...]
Pomagał Ramie odnaleźć Sitę, gdy została porwana na Sri Lankę i był głównym, obok Ramy, bohaterem wielkiej bitwy, w której Rawana i jego rakszasy zostały całkowicie rozbite. Po bitwie Rama chciał zapłacić Hanumanowi za usługę, ale ten odmówił, ciesząc się jednak, że został potraktowany jak dowódca małp, a nie jak sługa niewolnik, któremu nigdy się za usługi nie płaci. Odtąd służył Ramie bezgranicznie oddany i wierny.
Dham boga Ramy znajduje się na południu, w Rameswaram. Ogromnych rozmiarów świątynia Ramanathaswamy wznosi się przy Moście Adama (ciąg wysepek, raf koralowych, mielizn, łach piaskowych i skał podwodnych tworzących „most” między Indiami i Sri Lanką), gdzie Rama postawił jedną stopę, by drugą stopą przejść na Sri Lankę, pokonać demona Rawanę i uwolnić Sitę. Tutaj dokonał ablucji po zabiciu Rawany, a następnie wzniósł lingam na cześć Śiwy. Stąd też rozpoczął wraz z Sitą swój triumfalny powrót do domu, do Ajodhji. Hindusi wdzięczni za zwycięstwo nad demonem (symbol niewiedzy) rozświetlali mu drogę rozpalając lampki oliwne (symbol prawdy). Podczas Diwali, święta światła, w całych Indiach ludzie palą światło na pamiątkę tego mitologicznego zdarzenia.
diwali, dipawali — najważniejsze święto obchodzone w całych Indiach, rozpoczyna się w 14-ty dzień księżycowy miesiąca kartik, po dwóch tygodniach ciemności, gdy księżyc jest w nowiu, a więc w czarnym księżycu, między końcem września a początkiem listopada; dipa to mała lampka oliwna, zaś awali znaczy rząd — podczas święta wszyscy hindusi, niezależnie od wyznawanej religii, wystawiają przed dom rzędy zapalonych lampek oliwnych. Jest to symboliczne zwycięstwo światła nad ciemnością, dobra nad złem, na pamiątkę zwycięstwa boga Ramy nad demonem Rawaną. W opowieści mitologicznej, ludzie uszczęśliwieni tym ostatecznym rozgromieniem zła oświetlali drogę bogu Ramie kiedy powracał w triumfalnym marszu z Sitą, Lakszmaną i Hanumanem ze Sri Lanki do Ajodhji.Ramajana
W triadzie z bratem Lakszmaną i Sitą — jest bogiem-bohaterem pokonującym demona Rawanę.
[...]
Sam jest wyznawcą Śiwy, a po zwycięstwie nad Rawaną, wystawił w Rameswaram lingę. Uważa się go za guru Śiwy.
[...]
W siódmym rozdziale Ramajany, wyraźnie zredagowanym dużo później, Rama obawia się jednak, czy Sita mieszkając w pałacu Rawany i przebywając z obcym mężczyzną pod jednym dachem, dochowała mu wierności małżeńskiej, dlatego musi dowieść swej czystości i przejść rytuał ognia. Bóg ognia, Agni wiedząc, że Sita jest ikoną niewinności oburzył się i nie pozwolił zapalić stosu, sam zaprowadził ją do Ramy. Lecz została mimo to wygnana i zamieszkała w lesie przy mędrcu Walmiki. Powiła bliźniaki i przez piętnaście lat słuchała wraz z synami nauk mędrca. Gdy któregoś dnia Rama przybył do mędrca Walmiki z prośbą o radę, rozpoznał w bliźniakach swoich synów i chciał, by Sita do niego wróciła. Ale ona poprosiła ziemię, by się rozstąpiła i zniknęła w bruździe, tak jak się narodziła, nie chcąc więcej cierpieć z powodu Ramy. A on, rozżalony stratą, wszedł do rzeki Saraju i w niej zniknął.
[...]
Według Ramajany, Rawana porwał Sitę z groty Sita Gupta niedaleko Nasik. Walmiki jest uważany za autora Ramajany.
[...]
Był młodszym bratem Ramy, a wraz ze swoim bratem-bliźniakiem otrzymali przy urodzeniu jedną czwartą boskiej inkarnacji Wisznu. Dlatego odznaczał się wielką łagodnością, ale i potężną boską siłą przenikliwości pozwalającą ochraniać i służyć. Dla hindusów jest ideałem oddanego brata, który o nic nie pytając łagodzi, rozumie i służy. Był nieodłącznym towarzyszem Ramy i Sity na wygnaniu w lesie, pobierał wraz z nimi stosowne nauki, a kiedy Sita została porwana — udał się z Ramą na poszukiwania i uczestniczył w wielkiej bitwie przeciwko Rawanie. Po zwycięstwie ciężko zachorował i wszyscy obawiali się o jego życie. Mogło mu pomóc tylko jedno zioło, które rosło w Himalajach. W Himalaje poleciał Hanuman, a nie umiejąc rozróżnić owego zioła od wielu innych ziół rosnących na stokach gór, zabrał ze sobą całą górę i przeniósł ją na Sri Lankę, ratując życie Lakszmany.
[...]
Sam jest wyznawcą Śiwy, a po zwycięstwie nad Rawaną, wystawił w Rameswaram lingę. Uważa się go za guru Śiwy.
[...]
W siódmym rozdziale Ramajany, wyraźnie zredagowanym dużo później, Rama obawia się jednak, czy Sita mieszkając w pałacu Rawany i przebywając z obcym mężczyzną pod jednym dachem, dochowała mu wierności małżeńskiej, dlatego musi dowieść swej czystości i przejść rytuał ognia. Bóg ognia, Agni wiedząc, że Sita jest ikoną niewinności oburzył się i nie pozwolił zapalić stosu, sam zaprowadził ją do Ramy. Lecz została mimo to wygnana i zamieszkała w lesie przy mędrcu Walmiki. Powiła bliźniaki i przez piętnaście lat słuchała wraz z synami nauk mędrca. Gdy któregoś dnia Rama przybył do mędrca Walmiki z prośbą o radę, rozpoznał w bliźniakach swoich synów i chciał, by Sita do niego wróciła. Ale ona poprosiła ziemię, by się rozstąpiła i zniknęła w bruździe, tak jak się narodziła, nie chcąc więcej cierpieć z powodu Ramy. A on, rozżalony stratą, wszedł do rzeki Saraju i w niej zniknął.
[...]
Według Ramajany, Rawana porwał Sitę z groty Sita Gupta niedaleko Nasik. Walmiki jest uważany za autora Ramajany.
[...]
Był młodszym bratem Ramy, a wraz ze swoim bratem-bliźniakiem otrzymali przy urodzeniu jedną czwartą boskiej inkarnacji Wisznu. Dlatego odznaczał się wielką łagodnością, ale i potężną boską siłą przenikliwości pozwalającą ochraniać i służyć. Dla hindusów jest ideałem oddanego brata, który o nic nie pytając łagodzi, rozumie i służy. Był nieodłącznym towarzyszem Ramy i Sity na wygnaniu w lesie, pobierał wraz z nimi stosowne nauki, a kiedy Sita została porwana — udał się z Ramą na poszukiwania i uczestniczył w wielkiej bitwie przeciwko Rawanie. Po zwycięstwie ciężko zachorował i wszyscy obawiali się o jego życie. Mogło mu pomóc tylko jedno zioło, które rosło w Himalajach. W Himalaje poleciał Hanuman, a nie umiejąc rozróżnić owego zioła od wielu innych ziół rosnących na stokach gór, zabrał ze sobą całą górę i przeniósł ją na Sri Lankę, ratując życie Lakszmany.
W Lakszmanie zakochała się rakszasi, demonica, ale kiedy poprosiła Sitę o wstawiennictwo za nią u brata męża, Sita odmówiła. To rozzłościło rakszasi, która pożaliła się swemu bratu, wielkiemu Rawanie. Rawana był uosobieniem zła w najczystszej postaci, a w dodatku obdarzonym mocą rozsiewania go i rozprzestrzeniania. Bez pomocy Ramy ludzie nie potrafiliby go ani opanować ani nawet unieszkodliwić. Rawana postanowił pomścić siostrę i wysłał do lasu pięknego, złotego jelonka na przynętę. Kiedy Sita zobaczyła jelonka pobiegła za nim, ale nie mogła go dogonić i poprosiła Ramę, by go upolował. Rama i Lakszmana wyruszyli w pogoń za jelonkiem. Sita została sama i wtedy właśnie Rawana zjechał do niej z przestworzy na lśniącym rydwanie i porwał ją na Sri Lankę. Sita zachowała na tyle przytomności umysłu, że kiedy znalazła się na rydwanie rozerwała naszyjnik z pereł, by znaczyć drogę porwania. Rawana chciał ją tylko przestraszyć, ale Sita była tak piękna, że uległ jej czarowi i ubzdurał sobie, że ją zdobędzie na żonę. Zbudował dla niej piękny szmaragdowy pałac, obezwładniał zapachami, nie żałował kosztownego jadła i wina, a także kadzidełek i obdarowywał kosztownościami. A pałac urządził tak bogato, że nawet jego sklepienia i ścieżki ogrodowe skrzyły się klejnotami.
[...]
Doszło do spotkania z Rawaną i rozgorzała mityczna bitwa. Rama doskonale celował, ale za każdym razem, gdy spadała jedna z dziesięciu głów demona zła, odrastały następne. Hanuman swoim ogonem przerzucił ogień na wyspę i Sri Lanka stanęła w płomieniach. Lakszmana zabijał demony z szybkością błyskawicy, ale Rawana był niezniszczalny. Dopiero jego syn, Indrasitu, przerażony demoniczną siłą ojca zdradza Ramie sekret — trzeba wysłać strzałę w pępek Rawany. Kiedy Rama wypuścił ostatnią swą strzałę trafiając w pępek Rawany, ten zachwiał się i upadł. Został pokonany. Sita była wolna i połączyła się z Ramą.
[...]
Doszło do spotkania z Rawaną i rozgorzała mityczna bitwa. Rama doskonale celował, ale za każdym razem, gdy spadała jedna z dziesięciu głów demona zła, odrastały następne. Hanuman swoim ogonem przerzucił ogień na wyspę i Sri Lanka stanęła w płomieniach. Lakszmana zabijał demony z szybkością błyskawicy, ale Rawana był niezniszczalny. Dopiero jego syn, Indrasitu, przerażony demoniczną siłą ojca zdradza Ramie sekret — trzeba wysłać strzałę w pępek Rawany. Kiedy Rama wypuścił ostatnią swą strzałę trafiając w pępek Rawany, ten zachwiał się i upadł. Został pokonany. Sita była wolna i połączyła się z Ramą.
*